Tái định nghĩa không gian ở sinh viên: Ký túc xá sinh thái tại Hòa Lạc | NAQ Architecture

Lời giải cho bài toán nhà ở sinh viên đương đại

Trong nhịp độ phát triển không ngừng của các đô thị hiện đại, nhà ở dành cho sinh viên không chỉ đơn thuần là nơi lưu trú, mà còn là không gian định hình lối sống và nuôi dưỡng tri thức. Thách thức đặt ra cho các kiến trúc sư đó là làm sao dung hòa được bài toán chi phí đầu tư hạn hẹp với yêu cầu về sự bền vững, chất lượng không gian và tiện nghi sinh hoạt hằng ngày. Tiếp cận dự án tại Làng Hòa Lạc, NAQ Architecture đã từ chối lối thiết kế rập khuôn của những dãy phòng trọ khép kín ngột ngạt. Thay vào đó, nhóm thiết kế tái định nghĩa mô hình ký túc xá thành một "hệ sinh thái sống".

Các khối nhà không đứng độc lập mà được tổ chức khéo léo bao quanh một khoảng sân trung tâm rợp bóng cây xanh. Khoảng sân này đóng vai trò như "trái tim" của toàn bộ dự án – một không gian đệm yên tĩnh, thân thiện, nơi sinh viên có thể tự do gặp gỡ, học nhóm hay giao lưu, đồng thời vẫn giữ được ranh giới an toàn và sự riêng tư cần thiết cho mỗi cá nhân.

Tổng thể công trình nhìn từ trên cao

Không gian sân trong trung tâm của công trình, nơi toàn bộ không gian tập trung xung quanh

Phần sân trong được sử dụng như không gian giao thông đứng và sinh hoạt chung

Ứng phó khí hậu nhiệt đới bằng giải pháp thiết kế thụ động

Nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới nóng ẩm của Việt Nam, công trình đòi hỏi một chiến lược xử lý vi khí hậu nhạy bén. NAQ Architecture đã áp dụng triệt để các giải pháp thiết kế sinh khí hậu nhằm tối ưu hóa hiệu quả môi trường thông qua các biện pháp thụ động, giảm thiểu sự can thiệp của máy móc.

Mặt bằng không gian được bố trí nhằm thúc đẩy hiện tượng thông gió xuyên phòng (cross-ventilation), giúp những luồng gió tự nhiên liên tục luân chuyển, làm mát các không gian bên trong. Cùng với đó, nguồn ánh sáng tự nhiên được khai thác tối đa nhưng có chọn lọc, giúp giảm thiểu điện năng cho việc chiếu sáng nhân tạo vào ban ngày. Nhóm thiết kế cũng tích hợp các giải pháp che nắng tinh tế ở các hướng bất lợi để hạn chế bức xạ nhiệt, đảm bảo sự tiện nghi nhiệt độ cho người sử dụng mà không cần phụ thuộc quá nhiều vào hệ thống điều hòa không khí.

Mặt bằng tầng trệt

Mặt bằng lầu 1

 

 

Phần phân tích trên mặt cắt thông gió xuyên phòng và mái cách nhiệt của công trình

Mặt đứng gạch bán rỗng: Cảm hứng bản địa và ngôn ngữ hiện đại

Điểm nhấn thị giác mạnh mẽ nhất của công trình chính là hệ mặt đứng bán rỗng ( semi-transparent) được thi công bằng gạch đục lỗ. Đây không chỉ là một thủ pháp tạo hình kiến trúc mà còn là một bộ lọc không khí cũng như là thông gió hiệu quả. Hoạt động như một lớp vỏ thứ hai "biết hô hấp", mảng tường gạch rỗng giúp cản bớt cái nắng gắt trực tiếp, giảm thiểu sự hấp thụ nhiệt vào vỏ bao che công trình, nhưng vẫn cho phép gió tự nhiên dễ dàng luồn lách vào bên trong.

Sự sắp xếp có chủ đích của những viên gạch đất nung không chỉ gợi nhắc đến kỹ thuật xây dựng truyền thống, mang lại cảm giác thân thuộc, mộc mạc, mà còn tạo ra những màn trình diễn ánh sáng và bóng đổ thi vị, thay đổi liên tục theo từng thời điểm trong ngày. Thông qua việc sử dụng vật liệu địa phương bền vững, kết hợp với tỷ lệ hình khối hợp lý và ngôn ngữ thiết kế đề cao tính mở, NAQ Architecture đã mang đến một diện mạo kiến trúc vừa hiện đại, nhẹ nhàng, vừa bám rễ sâu sắc vào bối cảnh văn hóa - khí hậu bản địa.

Mặt đứng bán rỗng giúp thông gió xuyên phòng trong công trình, vừa cải thiện vi khí hậu vừa tạo điểm nhấn hình thức

Lối vào chính từ 1 góc nhìn khác

Triết lý NAQ: Khởi nguồn từ Thiên nhiên, Kiến trúc và Chất lượng

Dự án Ký túc xá Hòa Lạc là minh chứng rõ nét cho triết lý hành nghề của văn phòng: Nature (Thiên nhiên) – Architecture (Kiến trúc) – Quality (Chất lượng). Dưới sự dẫn dắt của Kiến trúc sư Nguyễn Anh Quan, người đã có gần 20 năm sinh sống, học tập và hơn 15 năm kinh nghiệm hành nghề tại châu Âu (Pháp) trước khi thành lập NAQ Architecture vào năm 2023 – mỗi công trình của văn phòng đều là kết quả của quá trình nghiên cứu địa điểm khắt khe. Từ điều kiện khu đất, biểu đồ mặt trời, hướng gió chủ đạo cho đến nguồn lực vật liệu địa phương, tất cả đều được phân tích kỹ lưỡng.

KTX sinh viên ở Hoà Lạc từ chối những khuôn mẫu rập khuôn ngột ngạt để đem đến 1 mô hình tiện nghi vi khí hậu cho người sử dụng

Với tổng mức đầu tư vô cùng khiêm tốn (3 tỷ VNĐ) cho 550m2 sàn sử dụng, dự án đã khẳng định một thông điệp mạnh mẽ: Ký túc xá sinh viên hoàn toàn có thể trở thành một không gian sống chất lượng cao, bền vững, thích ứng linh hoạt với những thách thức môi trường hiện đại, đồng thời nuôi dưỡng được một cộng đồng cư dân gắn kết.

Biên tập: Vân Khánh